{"id":847,"date":"2025-11-12T19:18:32","date_gmt":"2025-11-12T18:18:32","guid":{"rendered":"https:\/\/etno-rewitalizacje.lodzjews.org\/?page_id=847"},"modified":"2025-11-13T18:59:02","modified_gmt":"2025-11-13T17:59:02","slug":"aktualnosci-2025","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/etno-rewitalizacje.lodzjews.org\/?page_id=847","title":{"rendered":"Aktualno\u015bci 2025"},"content":{"rendered":"\n

10 czerwca 2025<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Malownicze opowie\u015bci<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W Dworku Modrzewiowym odby\u0142o si\u0119 spotkanie student\u00f3w Stowarzyszenie Uniwersytet Trzeciego Wieku w Kutnie z socjologiem i adiunktem w Muzeum Sztuki w \u0141odzi, Maciejem Cholewi\u0144skim. Prelegent zaprezentowa\u0142 temat: ,,Polonizmy, jidyszyzmy, germanizmy, rusycyzmy… Sztuka nowoczesna i nie. Fascynuj\u0105ca historia naszego regionu”. By\u0142a to opowie\u015b\u0107 o specyfice naszego terytorium wynikaj\u0105ca z jego wielokulturowej historii, kt\u00f3r\u0105 tworzyli Polacy, \u017bydzi, Niemcy, w pewien spos\u00f3b r\u00f3wnie\u017c Rosjanie a tak\u017ce przedstawiciele innych narodowo\u015bci i wyzna\u0144. Szczeg\u00f3lna uwaga naszego Go\u015bcia skupiona zosta\u0142a na XIX w. \u0141odzi, kiedy wielokulturowa spo\u0142eczno\u015b\u0107 budowa\u0142a swoj\u0105 pot\u0119g\u0119 przemys\u0142ow\u0105, a do miasta \u015bci\u0105ga\u0142y ca\u0142e rzesze fabrykant\u00f3w, prostych ludzi pracy jak i przedstawicieli rodz\u0105cej si\u0119 kultury. Do dzi\u015b zachowa\u0142y si\u0119 ko\u015bcio\u0142y katolickie, ewangelicko-augsburskie, cerkwie prawos\u0142awne oraz synagogi. Kultury wzajemnie na siebie wp\u0142ywa\u0142y i kszta\u0142towa\u0142y oblicze miasta. Do czas\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych przetrwa\u0142y zapo\u017cyczone z innych j\u0119zyk\u00f3w wyrazy takie jak: cymbergaj, machlojka, cwaniak, awantura, bajgiel, belfer, bajzel, cymes i in. Przybli\u017cono tw\u00f3rczo\u015b\u0107 malarsk\u0105 przedstawicieli poszczeg\u00f3lnych kultur np. niemieckiej (Otto Pippel), polskiej (Helena Zaremba – pierwsza \u017cona malarza Jana Cybisa) oraz \u017cydowskiej (Dina Matus, Estera Karp, Marcel S\u0142odki). Jednak najwi\u0119cej miejsca zosta\u0142o po\u015bwi\u0119cone Katarzynie Kobro polskiej rze\u017abiarce pochodzenia niemiecko- rosyjskiego oraz jej m\u0119\u017cowi W\u0142adys\u0142awowi Strzemi\u0144skiemu, polskiemu malarzowi wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cemu si\u0119 niezwyk\u0142\u0105 wszechstronno\u015bci\u0105 artystyczn\u0105, urodzonemu w Mi\u0144sku. Burzliwe i tragiczne losy mia\u0142y ogromny wp\u0142yw na ich tw\u00f3rczo\u015b\u0107. Kobro zrewolucjonizowa\u0142a my\u015blenie o rze\u017abie, jej dzie\u0142a maj\u0105 fundamentalne znaczenie dla polskiej sztuki nowoczesnej. W\u0142adys\u0142aw Strzemi\u0144ski aktywnie wspierany przez \u017con\u0119 rze\u017abiark\u0119 Katarzyn\u0119 Kobro, malarza Henryka Sta\u017cewskiego oraz poet\u00f3w Jana Brz\u0119kowskiego i Juliana Przybosia byli inicjatorami akcji pozyskiwania dar\u00f3w od europejskich artyst\u00f3w, kt\u00f3re by\u0142y pocz\u0105tkiem Mi\u0119dzynarodowej Kolekcji Sztuki Nowoczesnej. Tak posta\u0142o w 1930 r. drugie na \u015bwiecie, a pierwsze w Europie, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n

\u0141\u00f3d\u017a jest dobrym przyk\u0142adem miasta, kt\u00f3re potrafi\u0142o wsp\u00f3\u0142istnie\u0107 i rozwija\u0107 si\u0119 dzi\u0119ki obecno\u015bci r\u00f3\u017cnych kultur, ale tak\u017ce miejscem, w kt\u00f3rym mo\u017cna pozna\u0107 bogat\u0105 histori\u0119 i tradycje r\u00f3\u017cnych spo\u0142eczno\u015bci. Kutno r\u00f3wnie\u017c by\u0142o takim o\u015brodkiem wielokulturowym, o czym \u015bwiadcz\u0105 nie tylko ko\u015bcio\u0142y r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144 oraz miejsce, w kt\u00f3rym by\u0142a \u017cydowska synagoga.<\/p>\n\n\n\n